“ออกกำลังกายในน้ำ” กายภาพบำบัดง่ายๆ ที่มีประโยชน์กว่าที่คุณคิด

แสดงทั้งหมด

“ออกกำลังกายในน้ำ” หรือในอีกหลายๆ ชื่อเรียก เช่น วารีบำบัด ธาราบำบัด โดยการทำกายภาพบำบัดชนิดนี้เป็นการนำประโยชน์ของน้ำเพื่อเพิ่มความแข็งแรงของร่างกายทั้งการสร้างเสริมสุขภาพและการรักษาโรค  เพราะน้ำมีสมบัติทางกายภาพหลายอย่างที่เหมาะสมหลายอย่างในการบำบัดและฟื้นฟูร่างกายให้มีความแข็งแรงขึ้นมาได้ โดยการบำบัดชนิดนี้เหมาะกับใครและฟื้นฟูอาการให้กับผู้ป่วยโรคใดได้บ้าง ลองมาดูกัน

“ออกกำลังกายในน้ำ” คืออะไร เหมาะกับผู้ป่วยในโรคชนิดใดบ้าง?

การว่ายน้ำได้รับความนิยมจากผู้คนในปัจจุบันเป็นอย่างมาก เพราะนอกจากจะมีผลดีต่อสุขภาพแล้ว ยังมีผลดีต่อสุขภาพจิตด้วย อีกทั้งยังเหมาะสำหรับผู้ที่ไม่สามารถออกกำลังบนบกได้อีกด้วย เช่น ผู้ที่มีข้อเข่าเสื่อม เป็นต้น การออกกำลังใต้น้ำนั้นสามารถทำได้หลายวิธี  รวมไปถึงการใช้เครื่องออกกำลังกายชนิดต่างๆ รวมด้วย เช่น  เครื่องวิ่งสายพาน  จักรยาน  และการไม่ใช้เครื่องมือ  สามารถทำได้ทั้งในน้ำอุ่นหรือน้ำที่มีอุณหภูมิปกติตามสระว่ายน้ำทั่วไป  การออกกำลังกายภายในน้ำมีประโยชน์ต่อร่างกายเป็นอย่างมาก  โดยจุดประสงค์ของการออกกำลังกายชนิดนี้ก็เพื่อเพิ่มความแข็งแรง  ทนทาน  การทรงตัว และสมรรถภาพของร่างกายนั้นขึ้นอยู่กับโปรแกรมการออกกำลังกายที่ออกแบบให้เหมาะสมในแต่ละรายนั่นเอง

คุณสมบัติของน้ำที่สามารถช่วยบำบัดผู้ป่วย

1. น้ำเป็นตัวกลางที่ดี

หากเมื่อเปรียบเทียบกับอากาศที่มีปริมาตรเท่ากับน้ำแล้ว  จะพบว่า “น้ำ” สามารถเก็บความร้อนได้ดีกว่า “อากาศ” หลายเท่า อีกทั้งยังพาอุณหภูมิทั้งความร้อนและความเย็นได้เร็วกว่าอากาศ  25  เท่าที่อุณหภูมิเดียวกันอีกด้วย  ดังนั้น เมื่อออกกำลังกายในน้ำจะไม่รู้สึกร้อนเพราะน้ำช่วยระบายความร้อนและช่วยให้เหงื่อระเหยได้เร็ว  หากน้ำไหลเร็วขึ้น  เช่น  การออกกำลังกายในกระแสน้ำวน  ร่างกายจะรับรู้อุณหภูมิของน้ำได้เร็วขึ้น

2. แรงลอยตัวของน้ำช่วยได้

ช่วยพยุงร่างกายให้ลอยและช่วยลดแรงกระทำต่อกระดูกและข้อที่ทำหน้าที่รับน้ำหนัก  หากมีอาการปวดอยู่ อาการปวดก็จะลดลง ทำให้สามารถออกกำลังกายกล้ามเนื้อรอบข้อและกล้ามเนื้อมัดอื่นๆให้แข็งแรงขึ้นได้

3. แรงต้านของน้ำที่ตรงข้ามกับการเคลื่อนไหวร่างกายเรา

โดยแปรตามความเร็วของการเคลื่อนไหวในน้ำและพื้นที่หน้าตัดของร่างกายที่สัมผัสกับน้ำในทิศทางนั้น  เช่น  การเดินในน้ำจะเกิดแรงต้านมากกว่าการว่ายน้ำ  การเคลื่อนไหวเร็วขึ้น  หรือน้ำไหลเร็วขึ้น จะเพิ่มแรงต้านมากขึ้น เมื่อต้องออกกำลังกายในน้ำต้านกับแรงต้านของน้ำจะทำยากกว่าการออกกำลังกายชนิดเดียวกันบนบกที่ไม่มีแรงต้าน  จึงใช้พลังงานมากกว่า  และเกิดอาการอ่อนล้าได้เร็วกว่า

4. ยิ่งลึกน้ำยิ่งมีแรงดัน

กล่าวคือ เมื่อยืนในน้ำที่ลึกระดับทรวงอก ที่ขาจะได้รับแรงดันน้ำมากกว่าบริเวณทรวงอก ช่วยให้เลือดดำมีการไหลเวียนกลับมาที่หัวใจมากขึ้น  สามารถลดอาการบวมตามขาเนื่องจากการไหลเวียนของเลือดดำและน้ำเหลืองไม่ดี

“อุณภูมิของน้ำ” อีกปัจจัยสำคัญในการบำบัด

อุณหภูมิของน้ำในสระควรอยู่ที่ 26-36 องศาเซลเซียส   ขึ้นกับจุดประสงค์ของการใช้งาน  หากใช้เพื่อการออกกำลังกายอย่างเบาสำหรับผู้ที่มีปัญหาเรื่องข้ออักเสบ  หรือผู้ที่มีสมรรถภาพร่างกายไม่มาก  ควรเป็นน้ำอุ่นอุณหภูมิ 34-36 องศาเซลเซียส   เพราะจะรู้สึกสบายกว่า  และไม่สูญเสียความร้อนออกจากร่างกาย  หากใช้เพื่อกิจกรรมสันทนาการที่มีการออกกำลังกายมากขึ้น  ควรเป็นน้ำเย็นอุณหภูมิ 26-28 องศาเซลเซียส   เพราะจะช่วยระบายความร้อนออกจากร่างกายได้ดีกว่า  สามารถออกกำลังกายได้มากขึ้น  และนานขึ้นโดยไม่อ่อนล้า  แต่ไม่ควรให้มีอุณหภูมิต่ำกว่า 18.5 องศาเซลเซียส เนื่องจากกล้ามเนื้อจะทำงานได้ไม่ดีนั่นเอง

ทำไมอุณภูมิของน้ำจึงสำคัญ

เพราะการออกกำลังกายในน้ำอุ่นจะได้ผลของความร้อนเพิ่มขึ้นด้วย คือ

• ลดอาการปวด

• เกิดการผ่อนคลาย

• เพิ่มเลือดไปเลี้ยงในบริเวณที่มีการอักเสบเรื้อรังทำให้ลดอาการปวด  และลดการอักเสบ

• ทำให้เส้นเอ็นถูกดึงยืดง่ายขึ้น  พิสัยการเคลื่อนไหวข้อดีขึ้น  ปัญหาข้อติดลดลง

ผู้ป่วยในโรคใดบ้างที่เหมาะกับการออกกำลังกายแบบวารีบำบัด

1.ผู้ป่วยโรคระบบกระดูกและกล้ามเนื้อ

• ช่วยลดการลงน้ำหนักที่กระดูกและข้อ

เมื่อมีปัญหาบริเวณกระดูกและข้อที่ต้องรับน้ำหนัก  ซึ่งได้แก่  กระดูกสันหลัง  และกระดูกขา ที่ก่อให้เกิดอาการเจ็บปวด  เช่น  การอักเสบ  หรือ  ภายหลังการผ่าตัด  การออกกำลังกายบนบกอาจทำให้อาการเจ็บปวดเพิ่มขึ้น  การออกกำลังกายในน้ำจะช่วยลดแรงกระทำต่อข้อเหล่านี้ทำให้อาการเจ็บปวดลดลง  สามารถเริ่มออกกำลังกายได้เร็วขึ้น  จึงช่วยให้การฟื้นตัวเร็วขึ้น

• เป็นแรงต้านทานการออกกำลังกาย

แรงต้านทานการออกกำลังกายจะแปรตามความเร็วของการเคลื่อนไหวของน้ำหรือผู้ออกกำลังกาย และเกิดในทิศทางที่ตรงข้ามกับการเคลื่อนไหว  หลักการดังกล่าวนำมาใช้ในการออกกำลังกายเพื่อเพิ่มความแข็งแรงและทนทานของกล้ามเนื้อได้

2. ผู้ป่วยโรคระบบประสาท

• ทำให้การทรงตัวดีขึ้น

ผู้ป่วยโรคระบบประสาท เช่น  โรคหลอดเลือดสมอง  โรคบาดเจ็บที่ศีรษะ  โรคพาร์กินสัน จะมีการทรงตัวของร่างกายที่ไม่ดี เมื่อออกกำลังกายบนบกจะเสี่ยงต่อการหกล้ม เมื่อได้ออกกำลังกายในน้ำจะเคลื่อนไหวได้ง่ายขึ้นเพราะน้ำช่วยพยุงร่างกาย  จึงลดความเสี่ยงต่อการหกล้ม และสามารถฝึกความแข็งแรงของกล้ามเนื้อและฝึกการเคลื่อนไหวได้ดีข้น

• ทำให้กล้ามเนื้อเกี่ยวกับการหายใจแข็งแรงขึ้น

เนื่องจากการออกกำลังกายในน้ำทำให้ระบบการหายใจทำงานเพิ่มขึ้น  จึงสามารถใช้ฝึกกล้ามเนื้อเกี่ยวกับการหายใจในผู้ป่วยโรคระบบประสาท  เช่น  โรคบาดเจ็บไขสันหลัง  เป็นต้น

• เพิ่มสมรรถภาพของร่างกาย

ผู้ป่วยโรคระบบประสาทมักมีความบกพร่องทางกายที่เป็นอุปสรรคต่อการออกกำลังกายบนบก  เช่น ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองเมื่อออกกำลังกายในน้ำช่วยให้สมรรถภาพของร่างกายดีขึ้น

 3. ในหญิงตั้งครรภ์

หญิงตั้งครรภ์จะมีโครงสร้างของร่างกายที่เปลี่ยนแปลงไปที่สำคัญ คือ หลังแอ่นมากขึ้นจึงเกิดอาการปวดหลังได้ง่าย มีอาการบวมตามรยางค์จากปริมาตรเลือดไหลเวียนที่เพิ่มขึ้น  การออกกำลังกายในน้ำจะลดอาการปวดหลังเนื่องจากน้ำมีแรงพยุงช่วยลดแรงที่กระทำต่อกระดูกสันหลัง  แรงดันน้ำช่วยทำให้เลือดไหลเวียนดีขึ้น  จึงลดอาการบวมตามรยางค์  นอกจากนี้การออกกำลังกายในน้ำจะทำให้อัตราการเต้นของหัวใจ  ความดันเลือด  และอุณหภูมิกายเพิ่มขึ้นน้อยกว่าการออกกำลังกายบนบก

ตัวอย่างกิจกรรมการออกกำลังกายภายในน้ำ

1.การเดินหรือการวิ่งในน้ำ

น้ำในระดับเอวหรือระดับหน้าอกจะช่วงพยุงน้ำหนักของร่างกาย ที่กดลงบนเข่าเมื่ออกกำลังจะทำให้มีอาการปวดเข่า หรือข้ออักเสบน้อยกว่าการวิ่งบนบก นอกจากนั้นแรงต้านของน้ำจะทำให้กล้ามเนื้อแข็งแรง และใช้พลังงานมากกว่าการเดินบนบก

2.การเต้น Aerobic ในน้ำ( Water aerobics )

เพียงครั้งละ 20 นาทีก็สามารถทำให้หัวใจแข็งแรง

3.การเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ( Water toning/strengthening training)

โดยการเคลื่อนไหวร่างกายต้านกระแสน้ำ หรืออุปกรณ์เพื่อเพิ่มกำลังของกล้ามเนื้อ และทำให้กล้ามเนื้อแข็งแรงขึ้น

4.การฝึกการเคลื่อนไหวของข้อ ( Flexibility training)

เพื่อให้ได้มีการเคลื่อนไหวได้อย่างเต็มที่

5.ธาราบำบัด(Water therapy and rehabilitation)

ใช้ในการบำบัดทางการแพทย์ เช่นการฝึกเดิน การลดอาการปวด

6.การทำโยคะในน้ำ (Water yoga and relaxation )

เป็นการฝึกโยคะในน้ำเพื่อการผ่อนคลายกล้ามเนื้อ และประคองการทรงตัว

7.การออกำลังในน้ำลึก( Deep-water exercise)

เป็นการออกกำลังในน้ำลึกโดยที่เท้าไม่สัมผัสพื้น โดยใช้อุปกรณ์ช่วยลอยตัว

8.การวิ่งในน้ำลึก(Deep-water jogging/ running )

เหมือนกับการวิ่งบนบก แต่เท้าไม่สัมผัสพื้นโดยใช้อุปกรณ์ช่วยลอยตัว

ประโยชน์ของการออกกำลังกายด้วยวิธีวารีบำบัด

• ทำให้ร่างกายแข็งแรง
• ทำให้ข้อมีการเคลื่อนไหวดีขึ้น
• กล้ามเนื้อแข็งแรงมากขึ้น และมีความอดทนเพิ่มขึ้น
• การทรงตัวดีขึ้น
• ระบบไหลเวียนโลหิตดีขึ้น
• ใช้ในการฟื้นฟูสภาพร่างกายหลังได้รับอุบัติเหตุ
• ใช้เป็นส่วนหนึ่งในการลดน้ำหนัก
• ลดความเครียด

อย่างไรก็ดี การออกกำลังกายเช่นนี้ มีทั้งประสิทธิภาพที่จะสามารถฟื้นฟูร่างกายให้กับผู้ป่วยได้จริง แต่ในขณะเดียวกันก็มีข้อจำกัดและผลข้างเคียงต่อผู้ป่วยด้วยเช่นกัน ดังนั้น หากใครที่สนใจอยากจะลองออกกำลังกายเช่นนี้ ต้องเข้ารับการรักษาให้อยู่ในความใกล้ชิดของแพทย์ ผู้เชี่ยวชาญ และนักกายภาพบำบัดเท่านั้น เพื่อการรักษาที่ถูกต้องและเพื่อให้ได้รับผลการรักษาที่ดีที่สุดสำหรับผู้ป่วยนั่นเอง

——————————–

ข้อควรระวัง: เนื้อหาในบทความ วีดีโอ ข้อความคิดเห็น มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้ และสาธิตให้ดูเป็นตัวอย่างเท่านั้น ไม่ได้มีความตั้งใจจัดทำขึ้นเพื่อทดแทนการเข้ารับการตรวจ วิเคราะห์ และการวางแผนการรักษาของผู้เชี่ยวชาญทางการแพทย์ ผู้เข้าชมไม่ควรวินิจฉัย หรือ คาดเดาโรคด้วยตัวเองจากการอ่านบทความ ข้อคิดเห็น หรือ ดูวีดีโอ นี้ คนไข้ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญทางการแพทย์ของตนเองเพื่อทราบสาเหตุที่แท้จริงของอาการปวด และเพื่อหลีกเลี่ยงการปวดที่อาจเกิดเพิ่มมากขึ้นในภายหลัง

บทความที่น่าสนใจ

• นั่งนาน ปวดหลัง แก้ได้ไม่ยาก
• ปวดกล้ามเนื้อหลัง (Myofascial Pain Syndrome)
• ปวดหัว มึนหัว ปวดกระบอกตา คล้ายไมเกรน

ปรึกษา นัดหมาย หรือสอบถามเพิ่มเติม

Newton Em Clinic เป็นคลินิกกายภาพที่มุ่งเน้นการบริการทางด้านกายภาพบำบัดเพื่อรักษาอาการบาดเจ็บจากการเล่นกีฬา ออฟฟิศซินโดรม และอาการปวดตามส่วนต่างๆ เช่นหลัง บ่า เข่า และข้อ เป็นต้น ด้วยบริการต่างๆ ดังนี้ กายภาพบำบัดทั่วไป กายภาพบำบัดหลังผ่าตัด การรักษาอาการบาดเจ็บทางกีฬา นวดการกีฬา โปรแกรมยืดกล้ามเนื้อ โปรแกรมเตรียมความพร้อมให้กับนักกีฬาก่อนแข่ง โปรแกรมฟื้นฟูกล้ามเนื้อหลังแข่ง การตรวจโครงสร้างทางร่างกาย โปรแกรมออกกำลังกายในน้ำ โปรแกรมออกกำลังกายรักษาอาการปวดพิลาทิส รับปรึกษาแผนการพัฒนาความคิดและพฤติกรรมสำหรับเด็ก และกายภาพบำบัดในท่อน้ำนมอุดตันสำหรับหญิงหลังคลอด ซึ่งเรามีความรู้ในการดูแลและประสบการณ์ด้านการรักษา เพื่อฟื้นฟูสมรรถภาพทางร่างกายตามมาตรฐานด้วยเทคนิคเฉพาะทาง พร้อมทั้งสามารถให้คำแนะนำอย่างมืออาชีพจากทีมนักกายภาพบำบัดที่มีประสบการณ์โดยตรง เหมาะสำหรับกลุ่มนักกีฬา ผู้ที่ออกกำลังกาย และผู้ที่มีภาวะจำเป็นที่ต้องเข้ารับการรักษาด้วยการทำกายภาพบำบัดเช่น กายภาพบำบัดหลังการผ่าตัด คุณแม่หลังคลอดและผู้สูงอายุ 

ปัจจุบันเรามีคลินิกที่พร้อมให้บริการจำนวน 6 สาขา โดยแต่ละสาขาจะมีการให้บริการ การรักษาขั้นพื้นฐานที่เหมือนกัน และยังมีการให้บริการที่เชี่ยวชาญเฉพาะทางของแต่ละสาขา โดยนักกายภาพที่มีประสบการณ์และผ่านการอบรมเฉพาะด้านเพื่อผลิตผู้รักษาให้ตรงตามอาการของผู้ป่วยทุกคน คลินิก Newton Em พร้อมให้บริการจำนวน 6 สาขา

• สาขาลาดพร้าว เบอร์โทร 099-553-9445
• สาขาทองหล่อ เบอร์โทร 099-553-9445
• สาขากาญจนาภิเษก เบอร์โทร 099-553-9445, 083-559-5954
• สาขาพระราม 6 เบอร์โทร 099-553-9445
• สาขาราชพฤกษ์ เบอร์โทร 096-264-4250

เวลาทำการ: วันจันทร์ – วันเสาร์ เวลา 10:00 น. – 19:00 น.

ปรึกษา นัดหมาย หรือสอบถามเพิ่มเติม

Tel: 099-553-9445

ปรึกษา หรือ ติดตามความรู้สุขภาพอื่นๆได้ตามช่องทางด้านล่าง